Co to jest zarządzanie magazynem?

Zarządzanie magazynem to kontrolowanie codziennych operacji magazynowych i zapasów: przyjęcia towaru, składowania, kompletacji i wydania. Nie chodzi o sam budynek, lecz o to, jak organizuje się, mierzy i usprawnia te procesy, aby towar przechodził od przyjęcia do wydania sprawnie i bez zbędnych kosztów. Zarządzanie magazynem obejmuje też organizację przestrzeni, rejestrację wszystkich zmian stanów, konserwację urządzeń i systemów magazynowych oraz obrót opakowaniami wielokrotnego użytku, takimi jak palety, kontenery czy bębny kablowe.

Zazwyczaj wykonuje się je z pomocą systemu zarządzania magazynem (WMS), który kontroluje zapasy według partii, artykułu, asortymentu i miejsca składowania. System WMS często współpracuje z systemem ERP, w którym prowadzi się zamówienia i księgowość. Rozróżnia się zarządzanie magazynem ręczne, wspierane oprogramowaniem oraz złożone, zautomatyzowane systemy. Na wydajność wpływa też układ magazynu: towary wydawane najczęściej składuje się najbliżej strefy wydań, aby skrócić drogę przy kompletacji.

Zapasy i kolejność wydawania towaru

Podstawą jest wiedza, gdzie leży każdy towar i ile go jest. Kolejność wydawania określają reguły, takie jak FIFO (pierwsze przyjęte, pierwsze wydane) czy FEFO, w którym najpierw wydaje się towar z najkrótszym terminem przydatności. Z ewidencją zapasów wiążą się też metody ich wyceny, jak FIFO, LIFO czy HIFO. Stany w systemie trzeba regularnie porównywać ze stanem faktycznym podczas inwentaryzacji, bo każda rozbieżność oznacza ryzyko, że zamówienie zostanie potwierdzone na towar, którego nie ma na półce.

Co i jak się mierzy, zależy od magazynu, ale typowe wskaźniki to dokładność stanów magazynowych, odsetek zamówień wydanych kompletnie i na czas, czas kompletacji zamówienia oraz wykorzystanie powierzchni składowania.

Zarządzanie magazynem a transport

Dobrze zarządzany magazyn widać na rampie. Jeśli kompletacja kończy się na czas, towar czeka w strefie wydań razem z dokumentami, a ciężarówka nie stoi pod bramą. Gdy kompletacja się spóźnia, kierowca traci czas pracy, a opóźnienie przenosi się na kolejne punkty trasy. Dlatego magazyny planują bramy i okna czasowe na podstawie awizacji przewoźników i spodziewanych godzin przyjazdu pojazdów.

Przy przyjęciach zależność działa odwrotnie: dostawca, który podaje zgodną z rzeczywistością liczbę palet i godzinę przyjazdu, pozwala zaplanować obsadę rampy i miejsce w strefie przyjęć. Przy wydaniu magazyn przygotowuje listę załadunkową, etykiety i dokumenty wydania, a kierowca potwierdza w nich liczbę i stan palet. Wiele magazynów prowadzi też z przewoźnikami saldo palet wymiennych, bo każda paleta, która nie wróciła, to koszt po którejś ze stron. Więcej o samym obiekcie, jego rodzajach i roli w łańcuchu dostaw opisuje hasło o tym, czym jest magazyn i do czego służy.